Sultan Celaleddin’in Zaferi Pervan Muharebesi

Pervan muharebesi öncesi Harezmşahlar’ın ve Moğolların durumuna bir bakalım.

Yıl 1221… Ortadoğu’nun en zengin devleti olan Harezmşahlar’ın artık yeni bir komşusu bulunuyordu. Çin üzerindeki seferlerini tamamlayan ve Çin diyarını boyunduruk altına alan Cengiz Han, yavaş yavaş Ortadoğu’nun kapısını çalmaya başlamıştı.

Harezmşahlar’ın son sultanı Celaleddin Harezmşah ise tahta yeni geçmişti. İleriki günlerde gelen haber, Sultan Celaleddin’in saltanatının başlamadan biteceği haberini veriyordu. Semerkand gibi ulu Türk şehirleri bir bir Moğolların atları altında ezilmeye mahkum ediliyordu. Hızla ilerleyen yıpratıcı Moğol orduları başkent Ürgenç’in hudutlarına kadar dayanmıştı. Eli kolu bağlı olan Sultan Celaleddin, bir yandan Moğol tehlikesiyle boğuşurken bir yandan da kardeşleri ile taht mücadelesi veriyordu.

Pervan Muharebesi

Celaleddin Harezmşah’ın kararı üzerine başkent Ürgenç’ten ayrılma kararı alındı. Bir gece en güvendiği adamları ve ailesi ile yola çıkan Sultan Celaleddin, Moğol gözcülerine görünmeden güneye yani Gazne şehrinin yolunu tuttu. Celaleddin Harezmşah Gazne şehrine vardığında onu orada kayınbabası Emineddin Melik, yaklaşık 50.000 kişilik ordu ile bekliyordu. Sonrasında ise Moğollara karşı durmak isteyen çevre kavimlerden olan Sultan İgra, Harezmşahlara destek olmak için yaklaşık 10.000 kişilik ordusuyla yardıma gelmişti. Artık Moğolların karşısına çıkabilecek güçte olduğunu düşünen Celaleddin Harezmşah’ın içi her ne kadar ferah olsa da başkentin düşme haberi her şeyi yıkmaya yetmişti.

Cengiz Han, Celaleddin Harezmşah’ın Gazne’de olduğu haberi üzerine komutanlarından Şiki Kutugu Noyan önderliğindeki Moğol ordusunu Gazne şehrine sevk etti.

Şiki Kutugu’nun Gazne’ye gelmekte olduğunu haber alan Sultan Celaleddin, Gazne şehrinin acımasız Moğol kuşatması altında bırakmak istemeyerek yaklaşık 60.000 kişilik ordusuyla pervan muharebesinin yaşanacağı mevkiye doğru yola koyuldu. Celaleddin Harezmşah, Moğolları burada karşılayacaktı.

Savaş günü geldiğinde Şiki Kutugu’nun acemiliği moğollara pahalıya mâl olmuştu. Moğol atlıları tek tek yıkılırken Celaleddin Harezmşah’ın ülkesini rekrar kurtarabilme düşüncesi daha da güçleniyordu.

Pervan muharebesindeki ilk çarpışma Türklerin zaferi ile sonuçlanmıştı. Zafer sonrası ağır kayıplarla çekilen Moğolların komutanı Şiki Kutugu, gece vakti, Celaleddin Harezmşah’ın ordusunu korkutmak için, yedek atlara kukla asker bindirterek Harezmşah gözcülerinin göreceği yerden geçirtmişti. Plana göre; Harezmşahlar, Moğollara destek geldiğini sanıp geri çekilecekti. Savaş günü Şiki Kutugu’nun hilesi işe yaramamıştı. Çünkü karşısında hileleri alt edecek kadar zeki bir Türk hakanı bulunuyordu.

Savaşa girişen orduların sesleri civarı inletirken tekbir sesleri işitilmeye başlamıştı. Yenilmez denen Moğolları ilk kez yenen Sultan Celaleddin, pervan muharebesinden büyük bir zafer ile dönerken Şiki Kutugu ise Cengiz Han’ın merhametine kalmıştı. Sonraki günlerde ise Cengiz Han, bizzat teşrif ederek Sultan Celaleddin ile bir savaşa tutuşacaktır. İndus Muharebesi, Türkler için pek zafer nidalarının işitileceği bir savaş olmayacaktı.

Blog yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim. Yorumlarınız benim için ayrı bir önem taşıyor. Yorum yapmayı unutmayınız. Şimdilik hoşça kalın.

  • Add Your Comment